ვროცლავის აღწერა მრავალფეროვანი ასპექტით შეიძლება. ზოგისთვის ეს ულამაზესი ქალაქი საუკეთესო ევროპული დანიშნულების ადგილის კონკურსში გამარჯვებულ სტატუსთან ასოცირდება.სხვებისთვის მისი მრავალრიცხოვანი ხიდები ქმნის ჩრდილოეთის ვენეციის იმიჯს. ასევე, ვროცლავი ხშირად მოიხსენიება, როგორც ერთ-ერთი საუკეთესო ქალაქი საშობაო ბაზრობის მოსანახულებლად.თუმცა, არსებობს ერთი პატარა, მაგრამ არსებითი ფაქტორი, რომელიც ვროცლავს ნამდვილად უნიკალურ ადგილად აქცევს: ქალაქის ცენტრში, განსაკუთრებით კი ბაზრის მოედანზე, სტუმარი მალევე აღმოაჩენს, რომ ჯუჯებითაა გარშემორტყმული. დღეისათვის ვროცლავში 700-ზე მეტი ჯუჯა ფიგურაა, და მათი რიცხვი მუდმივად იზრდება.
ჯუჯებსა და ქალაქს შორის ეს უჩვეულო კავშირი სათავეს იღებს 1980-იან წლებში, ანტიკომუნისტური წინააღმდეგობის მოძრაობის, ნარინჯისფერი ალტერნატივის აქტივისტების ინიციატივით. ჯგუფის მთავარი ლიდერი იყო ვალდემარ ფიდრიხი, რომელიც ფართოდ იყო ცნობილი მეტსახელით მაიორი.ორგანიზაციის მიზანი იყო რეჟიმის წინააღმდეგ ბრძოლა აბსურდული იუმორის გამოყენებით, რომელიც მოგაგონებდათ მონტი პაითონის მფრინავი ცირკის ინგლისურ სკეტჩებს. ეს მეთოდი ემსახურებოდა არსებული რეგულაციებისა და მმართველი სისტემის ქმედებების აბსურდულობის გამოაშკარავებას.
ჯუჯების პირველი გამოსახულებები კედლებზე 1982 წელს გამოჩნდა, იმ ადგილებში, სადაც მილიცია ანტიკომუნისტურ ლოზუნგებს ფარავდა. ამით ნარინჯისფერი ალტერნატივის წევრები თავს იცავდნენ დაპატიმრებისგან, რადგან კითხვაზე, თუ ვინ დატოვა გრაფიტი, პასუხი მარტივი იყო: ჯუჯებმა! ნარინჯისფერი ალტერნატივის მიერ გამოყენებული კიდევ ერთი ინსტრუმენტი იყო მასობრივი ღონისძიებების ორგანიზება,ეს აქციები მოუწოდებდა მოქალაქეებს, დამოუკიდებლად ეაზროვნათ და სისტემის აბსურდულობა დაეცინათ.
ჯუჯა დემოკრატია – ჯუჯას ხელში პოლონეთის კონსტიტუცია უჭირავს, რათა შეგვახსენოს, რომ ეს დოკუმენტი ყველას გვეხება და მისი მნიშვნელობა არ უნდა დაგვავიწყდეს.ჯუჯა მოგვიწოდებს: წაიკითხეთ კონსტიტუცია!
ქანდაკების ავტორი განმარტავს, რომ დემოკრატიასა და კონსტიტუციას ქალის სახით წარმოაჩენს.
წარსული მოვლენების აღსანიშნავად, 2001 წლის 1 ივნისს, ვროცლავის მერიის ინიციატივით,გაიხსნა პირველი ბრინჯაოს ჯუჯა-ქანდაკება, სახელწოდებით პაპა კრასნალი. შედარებით დიდი ზომის გამო, პაპა კრასნალი სწრაფად იქცა ჯუჯების საზოგადოების ლიდერად. მისი შიშველი ბრინჯაოს ფიგურა, რომელიც ცერა თითზე დგას, შეგიძლიათ იხილოთ შვიდნიცკას ქუჩის მახლობლად, იმავე ადგილას, სადაც წლების წინ ნარინჯისფერი ალტერნატივის ღონისძიებები იმართებოდა.
პაპა ჯუჯა
2005 წლიდან ჯუჯების პოპულაცია მნიშვნელოვნად გაიზარდა. ზუსტი რაოდენობის დადგენა რთულია, რადგან ყველა მფარველი ოფიციალურად არ არეგისტრირებს ახალ ფიგურებს. 700-ზე მეტი ჯუჯა მერიამ დააფინანსა, დანარჩენები კი კერძო ინვესტორების მიერაა შეძენილი. ლეგენდის თანახმად, ჯუჯის სახლში ყოლა წარმატებას მოაქვს და ფულის გაორმაგებაში გეხმარებათ, რაც მათ პოპულარობას ხსნის.
ჯუჯები, მიუხედავად მათი ზომისა, ვროცლავის მთავარ სიმბოლოდ და ქალაქის სავიზიტო ბარათად იქცნენ. ამ პოპულარობამ სამართლებრივი დავაც გამოიწვია: 2011 წელს ნარინჯისფერი ალტერნატივის ლიდერმა, ვალდემარ ფიდრიხმა, სარჩელი შეიტანა ვროცლავის მერიის წინააღმდეგ საავტორო უფლებების დარღვევისთვის. ფიდრიხის თქმით, მერიის მიერ გამოყენებული ჯუჯა ფიგურა 1982 წელს მის მიერ დახატული ორიგინალი ჯუჯას პირდაპირი ასლია.2018 წლის სასამართლოს გადაწყვეტილებით, მერიას დაევალა საჯაროდ ბოდიში მოეხადა ორიგინალური გრაფიტის შემქმნელისთვის და გადაეხადა კომპენსაცია.
შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ჯუჯები: ძველი მერიის შესასვლელთან დასახლებული ეს სამი ჯუჯა ქალაქში 2008 წელს ჩამოვიდა „ვროცლავი ბარიერების გარეშე“ კამპანიის მხარდასაჭერად.
კონდუქტორი: ის ადასტურებს, რომ ჯუჯების სამყაროში ქალებისთვისაც არის ადგილი. ის მთავარი რკინიგზის სადგურის მეორე პლატფორმაზე მუშაობს.
პატიმარი: ყოფილი ქალაქის ციხის ფანჯარასთან ზის, ფეხზე ბურთითა და ჯაჭვით აქვს მიმაგრებული. სასჯელს წვერის გაპარსვისთვის იხდის, რაც ჯუჯების სამყაროში დიდი დანაშაულია.
ჯუჯების უმეტესობა სიმაღლის შიშის გამო მიწაზე, იმ შენობებთან ახლოს იმყოფება, სადაც ცხოვრობენ. ისინი დაკავებულნი არიან ყოველდღიური საქმიანობით: მუსიკის მოსმენით, ველოსიპედით სეირნობით, ლუდის სმით, ჭამითა და სირბილით, ისევე როგორც ადამიანები. თუმცა, ვროცლავის ბაზრის მოედანზე სეირნობისას, ღირს ზემოთ ახედვა: ისინი ადიან ლამპიონების ბოძებზე, სხედან ფანჯრის რაფებზე და ქალაქის ცენტრის ყველაზე მაღალი ხიდის, მონანიებულთა ხიდის ბალუსტრადებზეც კი, სადაც შეგიძლიათ შეხვდეთ ორ ჯადოქარს, რომლებსაც კატა ახლავს თან.
ავტორი: ნათია ქიმაძე
ორ ქვეყანაში ცხოვრებამ ერთი რამ მასწავლა: ნებისმიერი ამბავი მხოლოდ მაშინ არის სრული, თუ მას ორივე მხრიდან ვყვები. მეც ამ პრინციპით ვცდილობ ვიხელმძღვანელო.
Ana Rogava