ბავშვთა სამედიცინო მომსახურება და დაზღვევა პოლონეთში – გზამკვლევი ქართველი ემიგრანტებისთვის

პოლონეთში მცხოვრები ქართველი ოჯახებისთვის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი საკითხი არის ბავშვის ჯანმრთელობა და სამედიცინო მომსახურებაზე ხელმისაწვდომობა. ხშირად ჩნდება კითხვები: აქვს თუ არა ბავშვს უფასო მკურნალობის უფლება? როგორ ხდება სადაზღვევო სისტემაში რეგისტრაცია? ეკუთვნის თუ არა უფასო ვაქცინაცია ემიგრანტ ბავშვს?

ამ სტატიაში „ქართული ცნობები“ გთავაზობთ დეტალურ და პრაქტიკულ ინფორმაციას, რომელიც დაგეხმარებათ სწორად და დროულად მოაგვაროთ ეს საკითხები.

​როგორ მუშაობს სამედიცინო სისტემა პოლონეთში?

პოლონეთში სახელმწიფო სამედიცინო მომსახურებას უზრუნველყოფს Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – ეროვნული ჯანმრთელობის ფონდი.

თუ ადამიანი ოფიციალურად არის დაზღვეული NFZ-ში, მას უფლება აქვს ისარგებლოს უფასო სახელმწიფო სამედიცინო მომსახურებით, მათ შორის:

• ოჯახის ექიმის მომსახურება
• პედიატრი
• სპეციალისტთან ვიზიტი (მიმართვის საფუძველზე)
• ანალიზები და დიაგნოსტიკა
• ჰოსპიტალური მკურნალობა
• გადაუდებელი დახმარება
• სავალდებულო ვაქცინაცია

უცხოელ ბავშვებს უფასო მკურნალობის უფლება აქვთ იმ შემთხვევაში, თუ მშობელი ლეგალურად იმყოფება და მუშაობს პოლონეთში.

ბავშვი მიიღებს NFZ-ის დაფინანსებულ მომსახურებას, თუ:

• მშობელი მუშაობს ოფიციალური კონტრაქტით (umowa o pracę, umowa o zlecenie)
• იხდის სოციალური დაზღვევის შენატანებს (ZUS)
• აქვს ბინადრობის ნებართვა (karta pobytu) ან ლეგალურად ყოფნის სხვა საფუძველი
• ან არის რეგისტრირებული როგორც ინდივიდუალური მეწარმე და იხდის სოციალურ შენატანებს.

მნიშვნელოვანია იცოდეთ: მხოლოდ მშობლის მუშაობა საკმარისი არ არის, ბავშვი ოფიციალურად უნდა იყოს დამატებული სადაზღვევო სისტემაში, როგორც ოჯახის წევრი.

​როგორ ხდება ბავშვის რეგისტრაცია?

დამსაქმებლის ვალდებულებაა, დასაქმებული დაარეგისტროს ZUS-ში, ხოლო მან უნდა აცნობოს დამსაქმებელს, რომ ჰყავს შვილი, რომელიც რეგისტრირდება როგორც „członek rodziny“ (ოჯახის წევრი). რეგისტრაციის შემდეგ ბავშვის მონაცემები აისახება ელექტრონულ სისტემაში და კლინიკაში ვიზიტისას დაზღვევის სტატუსი მოწმდება ავტომატურად.

​ოჯახის ექიმთან რეგისტრაცია

დაზღვევის შემდეგ უნდა მოხდეს ბავშვის რეგისტრაცია ოჯახის ექიმთან (lekarz rodzinny). ამისათვის საჭიროა:

• პოლიკლინიკის არჩევა (przychodnia), რომელიც თანამშრომლობს NFZ-თან;
• ექიმის არჩევის დეკლარაციის შევსება;
• ბავშვის PESEL, პასპორტი და მშობლის დაზღვევის დამადასტურებელი ინფორმაციის წარდგენა.

ამის შემდეგ ბავშვი ოფიციალურად ექცევა კონკრეტულ ექიმის მზრუნველობის ქვეშ და შეძლებს რეგულარული სამედიცინო მომსახურების მიღებას.

​თუ მშობელი არ მუშაობს, შესაძლებელია ნებაყოფლობითი დაზღვევის გაფორმება პირდაპირ NFZ-ში. ამისთვის საჭიროა:

• განაცხადის გაკეთება NFZ-ის რეგიონულ ოფისში
• ხელშეკრულების გაფორმება
• რეგისტრაცია ZUS-ში
• ყოველთვიური შენატანის გადახდა

ასეთი დაზღვევა ფასიანია, თუმცა უზრუნველყოფს იგივე უფლებებს, რაც სტანდარტული NFZ დაზღვევა. ბევრი ემიგრანტი NFZ-სთან ერთად კერძო დაზღვევასაც იძენს, რადგან რიგები ხშირად მოკლეა, შესაძლებელია ინგლისურენოვანი ექიმის შერჩევა, სპეციალისტთან ვიზიტი უფრო სწრაფია, თუმცა სახელმწიფო დაზღვევა სრულად საკმარისია აუცილებელი და სავალდებულო სამედიცინო მომსახურების მისაღებად.

​რა ხდება სამსახურის შეცვლის ან დაკარგვის შემთხვევაში?

თუ მშობელი სამსახურს კარგავს, დაზღვევა გარკვეული პერიოდის განმავლობაში კვლავ მოქმედებს (ჩვეულებრივ 30 დღე), ამ ვადის შემდეგ საჭიროა ახალი რეგისტრაცია ან ნებაყოფლობითი დაზღვევა. ამ პერიოდში მნიშვნელოვანია დაზღვევის სტატუსის გადამოწმება, რათა თავიდან აიცილოთ დამატებითი ხარჯები.

​ვაქცინაცია პოლონეთში

პოლონეთში მოქმედებს სავალდებულო ვაქცინაციის კალენდარი. თუ ბავშვი ქვეყანაში 3 თვეზე მეტხანს იმყოფება, ის ექვემდებარება ამ კალენდარს. ვაქცინები უფასოა NFZ-ის ფარგლებში .

რა უნდა გააკეთოს მშობელმა?

• თან იქონიოს ბავშვის წინა ვაქცინაციის დოკუმენტაცია (თუ არსებობს)
• მიმართოს პედიატრს
• ექიმი შეადგენს ინდივიდუალურ გეგმას, საჭიროების შემთხვევაში

ვაქცინაცია პოლონეთში მკაცრად კონტროლდება და მისი გადადება რეკომენდებული არ არის.

​PESEL – რატომ არის აუცილებელი?

PESEL არის პოლონური პირადი საიდენტიფიკაციო ნომერი. ბავშვისთვის მისი ქონა მნიშვნელოვნად ამარტივებს:

• ექიმთან რეგისტრაციას
• ელექტრონული რეცეპტის მიღებას
• ვაქცინაციის აღრიცხვას
• ონლაინ სამედიცინო სისტემაში წვდომას

თუ ბავშვი პოლონეთში ცხოვრობს, რეკომენდებულია რაც შეიძლება მალე მოხდეს PESEL მიღება.

გზამკვლევი PESEL აღებასთან დაკავშირებით იხილეთ: https://site.kartuli.news/adO6oA

​ონლაინ სამედიცინო სისტემა

პოლონეთში ჯანდაცვა ციფრულად არის ორგანიზებული.
Internetowe Konto Pacjenta (IKP) არის ონლაინ პორტალი, სადაც შეგიძლიათ:

• ნახოთ ბავშვის რეცეპტები
• შეამოწმოთ ვიზიტების ისტორია
• ჩამოტვირთოთ სამედიცინო ცნობები
• გააკონტროლოთ ვაქცინაციის სტატუსი
• მიიღოთ ინფორმაცია გადახდილი შენატანების შესახებ

ეს პლატფორმა განსაკუთრებით სასარგებლოა ემიგრანტი ოჯახებისთვის, რადგან ამცირებს ბიუროკრატიულ სირთულეებს.

​რა უნდა იცოდეს ქართველმა მშობელმა?

პოლონეთში სამედიცინო მომსახურება სისტემურია და დოკუმენტაციაზეა დაფუძნებული. ამიტომ მნიშვნელოვანია:

• დროულად დაარეგისტრიროთ ბავშვი დაზღვევაში;
• შეინახოთ ყველა ოფიციალური დოკუმენტი;
• გადაამოწმოთ დაზღვევის სტატუსი კლინიკაში ვიზიტამდე;
• არ გადადოთ სავალდებულო ვაქცინაცია;

სწორი და დროული რეგისტრაცია თავიდან აგარიდებთ ზედმეტ ხარჯებსა და ბიუროკრატიულ სირთულეებს.

მნიშვნელოვანია ის, რომ პოლონეთში ნებისმიერ ბავშვს, დაზღვევის მიუხედავად, უფლება აქვს მიიღოს გადაუდებელი სამედიცინო დახმარება სიცოცხლისთვის საშიშ სიტუაციაში.

პოლონეთში მცხოვრები ქართველი ემიგრანტების ბავშვებს აქვთ სახელმწიფო სამედიცინო მომსახურებაზე წვდომა, თუ მშობელი ლეგალურად მუშაობს და ბავშვი ოფიციალურად არის დაზღვეული. პროცედურა შედარებით მარტივია, თუმცა მოითხოვს ყურადღებას და დოკუმენტების სწორად მომზადებას.

ავტორი: შორენა მელქუაშვილი

შორენა მელქუაშვილი